Tykocin – miasto z histori\u0105!<\/strong><\/h1>\n[\/et_pb_text][et_pb_divider color=”#009fe3″ divider_weight=”3px” _builder_version=”3.26.1″][\/et_pb_divider][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Dzieje miasta Tykocin wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z grodem mazowieckim istniej\u0105cym w XII-XIV w., po\u0142o\u017conym o 3 km na po\u0142udnie od obecnej lokalizacji. W \u017ar\u00f3d\u0142ach pisanych miasto zaczyna si\u0119 pojawia\u0107 w pocz\u0105tkach XV stulecia jako Tykocin (\u0142ac. Tykocien, Thykoczino \u2013 1430, Thykoczin \u2013 1513).<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Piotr z Gumowa w 1425 roku nada\u0142 Tykocinowi prawa miejskie, che\u0142mi\u0144skie na wz\u00f3r praw miejskich \u0141om\u017cy. W roku 1433 Tykocin wraz z przyleg\u0142ymi w\u0142o\u015bciami zostaje nadany przez w. ks. Zygmunta Kiejstutowicza staro\u015bcie smole\u0144skiemu Janowi Goszto\u0142dowi. Tykocin staje si\u0119 centrum rozleg\u0142ych d\u00f3br i podlask\u0105 siedzib\u0105 mo\u017cnego rodu litewskiego Gaszto\u0142d\u00f3w. Tym samym miasto zaliczane by\u0142o do miast prywatnych.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
W 1440 r. po zamordowaniu wielkiego ksi\u0119cia Zygmunta Kiejstutowicza i zamieszaniu z tym zwi\u0105zanym przysz\u0142o do spor\u00f3w i wojny granicznej na Podlasiu mi\u0119dzy ksi\u0105\u017c\u0119tami Litwy i Mazowsza. Nieznane s\u0105 z tego okresu relacje funkcjonowania samorz\u0105d\u00f3w a\u017c do ko\u0144ca XV w. W 1479 r. wojewoda trocki, Marcin Gaszto\u0142d (syn Jana) funduje w bezpo\u015brednim s\u0105siedztwie Tykocina klasztor i ko\u015bci\u00f3\u0142 bernardyn\u00f3w na wyspach w\u015br\u00f3d bagien. Wznosi r\u00f3wnie\u017c drewniany zameczek, kt\u00f3ry wkr\u00f3tce p\u00f3\u017aniej zosta\u0142 spalony przez ludzi ze s\u0142u\u017cby radziwi\u0142\u0142owskiej z Waniewa. Pogorzelisko po zamku zosta\u0142o oddane gminie \u017cydowskiej.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Dobra Tykoci\u0144skie by\u0142y zarz\u0105dzane przez Gaszto\u0142d\u00f3w a\u017c do bezpotomnej \u015bmierci Stanis\u0142awa Gaszto\u0142da (prawnuka Jana) w 1542 r. Dzi\u0119ki staraniom tego rodu Tykocin sta\u0142 si\u0119 pr\u0119\u017cnym o\u015brodkiem administracyjnym i gospodarczym dla ca\u0142ej okolicy. G\u0142\u00f3wnie rozwini\u0119to przemys\u0142 spo\u017cywczy, z browarami, gorzelniami i m\u0142ynami. Pozwoli\u0142o to na wybudowanie portu rzecznego i wystawienie wielu spichrz\u00f3w, gdzie sk\u0142adowano zbo\u017ce i towary le\u015bne, kt\u00f3re przez Narew, Bug i Wis\u0142\u0119 sp\u0142awiano do Gda\u0144ska.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Miasto nawi\u0105za\u0142o kontakty handlowe z Norymberg\u0105, Lipskiem, Kr\u00f3lewcem i Gda\u0144skiem. Zbudowano tu pe\u0142n\u0105 infrastruktur\u0119 miejsk\u0105 z ko\u015bcio\u0142ami i cerkwi\u0105. Wed\u0142ug lustracji z po\u0142owy XVII w. Tykocin obejmowa\u0142 93 w\u0142\u00f3ki ziemi i liczy\u0142 237 dom\u00f3w oraz 69 wolnych plac\u00f3w po spalonej zabudowie. W mie\u015bcie by\u0142o 56 rzemie\u015blnik\u00f3w oraz 56 rybak\u00f3w, kt\u00f3rzy tworzyli sw\u00f3j cech. Pod koniec XVII stulecia w mie\u015bcie by\u0142o 240 dom\u00f3w i 63 rzemie\u015blnik\u00f3w oraz 18 rybak\u00f3w. W mie\u015bcie by\u0142o 10 karczm miodowych, 36 piwnych oraz 15 gorza\u0142czanych.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Najwi\u0119cej dla rozwoju miasta w owych czasach uczyni\u0142 Olbracht Gaszto\u0142d b\u0119d\u0105cy kanclerzem i wojewod\u0105 wile\u0144skim i trockim. W 1522 r. sprowadzi\u0142 do Tykocina pierwsze rodziny \u017cydowskie z Grodna, osadzaj\u0105c je pod miastem na tzw. Kaczorowie, oddzielonym od miasta rzeczk\u0105 Mo\u0142tawk\u0105. W pozwoleniu podano, i\u017c \u017bydzi mog\u0105 przy ratuszu otworzy\u0107 kramy, gdzie im wolno handlowa\u0107. W tej cz\u0119\u015bci miasta powsta\u0142 tzw. \u201eMa\u0142y Rynek\u201d (\u017cydowski) oraz plac gdzie odbywa\u0142y si\u0119 ko\u0144skie targi. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska nazwa\u0142a Tykocin jako Tiktin, Tyktin lub Tuktin.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
W roku 1536 O. Gaszto\u0142d wydaje w Wilnie kolejny przywilej uwalniaj\u0105cy \u017byd\u00f3w od wszelkiej jurysdykcji s\u0105du miejskiego i grodzkiego (prosi\u0142\u2026 \u017ceby ich dokt\u00f3r\u2026.wed\u0142ug zakonu \u017cydowskiego one s\u0105dzi\u0142 ..). Tykocin z biegiem lat staje si\u0119 drugim (po Krakowie) znacz\u0105cym o\u015brodkiem ludno\u015bci \u017cydowskiej w Polsce. Kaha\u0142owi Tykoci\u0144skiemu podlega\u0142o wiele innych kaha\u0142\u00f3w i przykaha\u0142k\u00f3w.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Apogeum rozwoju przypada na XVII \u2013 XVIII w., gdy kaha\u0142 odgrywa\u0142 znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 w handlu na skal\u0119 og\u00f3lnokrajow\u0105 oraz bra\u0142 udzia\u0142 w operacjach finansowych szlachty podlaskiej. \u017bydzi obracali te\u017c kapita\u0142ami lokowanymi w ich kantorach przez ko\u015bcio\u0142y i klasztory z Tykocina, Podlasia i dalszych obszar\u00f3w Rzeczypospolitej. Ostatnim dziedzicem Tykocina by\u0142 Stanis\u0142aw Gaszto\u0142d, starosta smole\u0144ski, kt\u00f3ry w 1537 r. nada\u0142 ko\u015bcio\u0142owi w Tykocinie 9 w\u0142\u00f3k ziemi za Przechodniowem, \u0142\u0105k\u0119 zw. Siedlisko i ogr\u00f3d przy ko\u015bciele oraz liczne dziesi\u0119ciny z okolicznych wsi.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Po bezpotomnej \u015bmierci Stanis\u0142awa Gaszto\u0142da dobra tykoci\u0144skie staj\u0105 si\u0119 kr\u00f3lewszczyzn\u0105. Kr\u00f3l Zygmunt Stary dnia 15 czerwca 1543 r. podarowa\u0142 starostwo tykoci\u0144skie swojemu synowi Zygmuntowi Augustowi. Kr\u00f3lewicz jako wielki ksi\u0105\u017c\u0119 litewski cz\u0119sto przebywa w Tykocinie, kt\u00f3re ustanawia starostwem niegrodowym i centrum nadzoru las\u00f3w kr\u00f3lewskich.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Ok. 1550 r. na ostrowie po p\u00f3\u0142nocnej stronie Narwi zleca budow\u0119 pot\u0119\u017cnego zamku, jego budowniczym by\u0142 trzeci starosta tykoci\u0144ski Hiob Bretfus w 1566 r. Zamek by\u0142 najpot\u0119\u017cniejsz\u0105 twierdz\u0105 w tym okresie w Polsce. Otoczony czterobastionowym wa\u0142em i fosami (by\u0142y to naturalne ramiona, starorzecza Narwi) sta\u0142 si\u0119 siedzib\u0105 arsena\u0142u Rzeczypospolitej, a w 1564 r. \u2013 lokacj\u0105 mennicy kr\u00f3lewskiej ze skarbcem, w kt\u00f3rym umieszczono s\u0142ynne arrasy kr\u00f3lewskie z wielk\u0105 bibliotek\u0105 sprowadzon\u0105 z zamku wile\u0144skiego.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
W mennicy tykoci\u0144skiej bito monety polskie jak i litewskie. Tykocin staje si\u0119 g\u0142\u00f3wnym miejscem przeprawy przez Narew na trasie drogi kr\u00f3lewskiej z Warszawy prowadz\u0105cej na Litw\u0119 i Wilno (t\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 traktu zwano traktem zatykoci\u0144skim) oraz z Brze\u015bcia Litewskiego przez Wizn\u0119, Tykocin, Grajewo do Kr\u00f3lewca.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Miasto po\u0142\u0105czono z p\u00f3\u0142nocnym brzegiem drewnianym mostem o d\u0142ugo\u015bci blisko 300 \u0142okci oraz groblami z mostkami pomi\u0119dzy poszczeg\u00f3lnymi wysepkami (k\u0119pami) przebiega\u0142a przez po\u0142udniowo-wschodni\u0105 basteje, gdzie dalej bieg\u0142a mi\u0119dzy murem kurtynowym zamku a wa\u0142em sza\u0144c\u00f3w ziemnych otaczaj\u0105cych obiekt. Dalej droga (trakt) przechodzi\u0142a przez p\u00f3\u0142nocno-wschodni\u0105 basteje by dalej biec na p\u00f3\u0142noc przez tereny bagienne, k\u0119py i liczne mostki i groble na rozlewiskach, przekopach, licznych ramionach rzeki.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
W 1569 r. ca\u0142e Podlasie w\u0142\u0105czono do Polski jako ziemie koronne. Po \u015bmierci kr\u00f3la Zygmunta II Augusta na zamku w Knyszynie w lipcu 1572 r. jego zw\u0142oki przewieziono do zamku tykoci\u0144skiego, gdzie przez rok (do 10 wrze\u015bnia 1573 r.) czeka\u0142y na poch\u00f3wek w szykowanej Kaplicy Zygmuntowskiej na Wawelu.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Kr\u00f3l Stefan Batory odnawia i rozszerza przywileje Tykocina. Kontynuuje rozbudow\u0119 zamku, kt\u00f3ry staje si\u0119 g\u0142\u00f3wnym arsena\u0142em koronnym, przechowywano tu do 500 armat i du\u017co broni r\u0119cznej. Kolejn\u0105 rozbudow\u0119 zamku przeprowadza w latach 1611-1632 marsza\u0142ek wielki litewski Krzysztof Wiesio\u0142owski, kt\u00f3ry otacza go fortyfikacjami bastionowymi. Zamek-twierdza w tym okresie uchodzi za jedn\u0105 z najwi\u0119kszych twierdz nizinnych w Polsce.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
W roku 1630, gdy w Polsce wybucha epidemia d\u017cumy, kr\u00f3l Zygmunt III wraz z rodzin\u0105 i z dworem chroni si\u0119 na zamku tykoci\u0144skim. Na pami\u0105tk\u0119 tego zdarzenia starosta tykoci\u0144ski K. Wiesio\u0142owski funduje w pobliskim starym ko\u015bciele bernardyn\u00f3w o\u0142tarz \u015bw. Sebastiana a na zamku pami\u0105tkow\u0105 tablic\u0119. Rok p\u00f3\u017aniej w 1633 starosta tykoci\u0144ski, a zarazem marsza\u0142ek wielki litewski K. Wiesio\u0142owski, buduje w Tykocinie (mie\u015bcie), za zgod\u0105 sejmu, alumnat \u2013 dom inwalid\u00f3w wojennych, kt\u00f3ry nota bene zachowa\u0142 si\u0119 do naszych czas\u00f3w.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Kolejnym w\u0142adc\u0105 potwierdzaj\u0105cym prawa miejskie Tykocina jest W\u0142adys\u0142aw IV \u2013 w 1633 r. w Krakowie,wydaje przywileje \u017bydom tykoci\u0144skim. W 1642 r. wzniesiono na Kaczorowie, w miejsce dotychczasowej synagogi, wielk\u0105 murowan\u0105 bo\u017cnice z wie\u017c\u0105, i pomieszczeniem dla rabina, obok domu talmudycznego tzw. \u201ema\u0142ej synagogi\u201d.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
W czasie \u201epotopu\u201d szwedzkiego Tykocin i zamek zajmuj\u0105 w grudniu 1655 r. stronnicy Janusza Radziwi\u0142\u0142a \/M\u0142odszego\/ b\u0119d\u0105cego hetmanem wielkim litewskim. Hetman. opowiadaj\u0105c si\u0119 po stronie szwedzkiej. przeciwstawia\u0142 si\u0119 kr\u00f3lowi polskiemu. J. Radziwii\u0142\u0142 przyby\u0142 do Tykocina w po\u0142owie grudnia. Wojska hetmana wraz z niewielkim oddzia\u0142em szwedzkim zajmuj\u0105 zamek, fortyfikuj\u0105 ponadto trzy punkty w samym mie\u015bcie; klasztor, alumnat oraz jeden ze spichlerzy miejskich. Hetman J. Radziwi\u0142\u0142 zmar\u0142 na zamku w nocy z 30 na 31.12.1655 r.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Na Podlasiu, od lutego 1665 r. konfederaci zaczynaj\u0105 partyzanckie walki ze szwedzkim okupantem. Dow\u00f3dc\u0105 ruchu jest Pawe\u0142 Jan Sapieha (1609\u20131665), kt\u00f3ry otrzymuje po zmar\u0142ym Januszu Radziwille bu\u0142aw\u0119 hetmana wielkiego litewskiego. W maju tego samego roku Tykocin i twierdza zostaj\u0105 obl\u0119\u017cone przez si\u0142y pospolitego ruszenia szlachty \u0142om\u017cy\u0144skiej, wiskiej i podlaskiej wspomagane przez oddzia\u0142y wojsk litewskich pod komend\u0105 Samuela Oskierki, kt\u00f3ry dowodzi\u0142 ca\u0142o\u015bci\u0105 si\u0142 obl\u0119\u017cniczych.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Zadanie odblokowania twierdzy Karol Gustaw zleci\u0142 ksi\u0119ciu Bogus\u0142awowi Radziwi\u0142\u0142owi. Wojska ksi\u0119cia wzmocnione si\u0142ami szwedzko- brandenburskimi, pod komend\u0105 Roberta Douglasa ruszaj\u0105 10 lipca spod Modlina i Nowego Dworu Mazowieckiego, po szybkim marszu ju\u017c 13 lipca docieraj\u0105 pod Tykocin i uderzaj\u0105 w oblegaj\u0105cych. Zaskoczone oddzia\u0142y litewskie wraz ze szlacht\u0105 z pospolitego ruszenia id\u0105 w rozsypk\u0119, uciekaj\u0105c z pola walki, trac\u0105 osiem sztandar\u00f3w i ca\u0142y szlachecki tabor.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
W dniu 17 stycznia 1657 r. oddzia\u0142y obu hetman\u00f3w Sapiehy i Gosiewskiego, po kr\u00f3tkim obl\u0119\u017ceniu miasta, zdobywaj\u0105 Tykocin. Twierdza broni si\u0119 z za\u0142og\u0105 szwedzk\u0105 pod komend\u0105 D. Roji. Po parodniowych szturmach, nie widz\u0105c szans dalszej obrony, pi\u0119ciuset osobowy oddzia\u0142 szwedzki wysadzi\u0142 w powietrze cz\u0119\u015b\u0107 mur\u00f3w zamkowych i skapitulowa\u0142. Zdobywcy profanuj\u0105 zw\u0142oki by\u0142ego hetmana Janusza Radziwi\u0142\u0142a, wyrzucaj\u0105 cia\u0142o z trumny, kt\u00f3ra by\u0142a z\u0142o\u017cona w krypcie zamkowej.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Po zako\u0144czeniu wojen polsko \u2013 szwedzkich kr\u00f3l Jan Kazimierz w 1659 r., za zas\u0142ugi wynagradza Stefana Czarnieckiego (1599-1665), powo\u0142uj\u0105c go na starostwo Tykoci\u0144skie wraz z miastem i zrujnowan\u0105 twierdz\u0105. W 1660 r. mianowano go wojewod\u0105 ziem ruskich. Dwa lata p\u00f3\u017aniej Tykocin i dobra tykoci\u0144skie zostaj\u0105 zapisane konstytucj\u0105 sejmow\u0105 na dziedziczn\u0105 w\u0142asno\u015b\u0107 Stefana Czarneckiego. Jednym z obowi\u0105zk\u00f3w nowego dziedzica by\u0142o podj\u0119cie prac remontowych na zamku oraz w samym w mie\u015bcie, kt\u00f3re znacznie ucierpia\u0142o w trakcie wojny. Tykocin w 1664 r. liczy\u0142 tylko 940 mieszka\u0144c\u00f3w, a pog\u0142\u00f3wne p\u0142aci\u0142o zaledwie 605 mieszczan.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Dla przypomnienia przed wojnami po\u0142owy XVII w., w Tykocinie mieszka\u0142o blisko 1,5 tys. mieszka\u0144c\u00f3w. Po \u015bmierci hetmana starostwo przechodzi na c\u00f3rk\u0119 S. Czarneckiego Aleksandr\u0119 Katarzyn\u0119, kt\u00f3ra, wychodz\u0105c za Stefana Aleksandra Branickiego, wnosi mu w posagu Tykocin. Ich ma\u0142\u017ce\u0144stwo doczeka\u0142o si\u0119 dwojga dzieci; syna Stefana Miko\u0142aja i c\u00f3rk\u0119 Tekl\u0119. Syn Stefana Miko\u0142aja \u2013 Jan Klemens Branicki (1689-1771) urodzony na zamku w Tykocinie, umiera bezpotomnie pomimo trzech kolejnych maria\u017cy, z Katarzyn\u0105 Barbar\u0105 Radziwi\u0142\u0142\u00f3wn\u0105, Barbar\u0105 Szembek oraz siostr\u0105 ostatniego kr\u00f3la \u2013 Izabell\u0105 Poniatowsk\u0105.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
W wielkiej historii po raz kolejny zamek tykoci\u0144ski pojawia si\u0119 na pocz\u0105tku XVIII stulecia. Zwi\u0105zane jest to z kolejnymi zniszczeniami twierdzy, kt\u00f3re przynios\u0142a III wojna p\u00f3\u0142nocna (1700-1721), szczeg\u00f3lnie pierwsza jej faza (1700-1706), gdy walki pomi\u0119dzy wojskami szwedzkimi, rosyjskimi i saskimi, toczy\u0142y si\u0119 na terenie Rzeczy-pospolitej, m.in. pod Tykocinem.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Rok p\u00f3\u017aniej rosyjski car Piotr r\u00f3wnie\u017c nawiedza twierdz\u0119 Tykocin, a 3.11.1705 kr\u00f3l August II Mocny ustanawia na zamku, medal pami\u0105tkowy z dewiz\u0105 \u201ePRO FIDE, REGE ET LEGO\u201d (Za Wiar\u0119, Kr\u00f3la i Prawo), najstarsze odznaczenie polskie znane p\u00f3\u017aniej jako Order Or\u0142a Bia\u0142ego.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Ostatni dziedzic Tykocina hetman Jan Klemens Branicki rozpoczyna liczne prace modernizacyjne miasta, chc\u0105c mu nada\u0107 styl barokowy. Przebudowie poddano Du\u017cy Rynek (dzisiejszy plac Czarnieckiego), przekszta\u0142cony po po\u017carach w 1656 r. i 1734 r. w kompozycj\u0119 barokow\u0105 o trapezowatym kszta\u0142cie. W latach 1742 \u2013 1749 wznosi du\u017cy barokowy ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny w nowej lokalizacji na wschodniej pierzei rozleg\u0142ego Rynku G\u0142\u00f3wnego.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Za ko\u015bcio\u0142em zlokalizowano klasztor misjonarzy, wystawiony w latach 1741-1750. Do jego budowy u\u017cyto cz\u0119\u015b\u0107 materia\u0142\u00f3w budowlanych z ruin zamkowych. W miejscu tym pierwotnie zlokalizowana by\u0142a cerkiew, kt\u00f3rej pewne fragmenty oraz fundamenty znalaz\u0142y si\u0119 w nowo stawianej budowli. Dawny klasztor misjonarzy o dw\u00f3ch kondygnacjach przez pewien czas pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 seminarium duchownego, obecnie mie\u015bci si\u0119 w nim plebania tykoci\u0144skiej parafii pw. Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej. Teren otoczony wysokim murem.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Dla Zakonu Bernardyn\u00f3w, kt\u00f3rych klasztor uleg\u0142 zniszczeniu na skutek kolejnego wylewu Narwi, w latach 1771-1791 z inicjatywy Jana Klemensa Branickiego wybudowano nowy klasztor w stylu barokowym z kaplic\u0105 pw. \u015aw. El\u017cbiety, ogrodzeniem, dzwonnic\u0105, budynkami towarzysz\u0105cymi. Jan Klemens Branicki w ramach przebudowy miasta wystawia te\u017c niewielki szpital oraz dworek administratora na potrzeby rezydencji ekonomicznej starostwa. Obecnie w budynku tym zlokalizowany jest Urz\u0105d Miasta.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Na \u015brodku rozleg\u0142ego Rynku G\u0142\u00f3wnego stan\u0105\u0142 pomnik hetmana Stefana Czarnieckiego w 1763 r. autorstwa francuskiego rze\u017abiarza Pierre de Coudray`a.Po trzecim rozbiorze Polski tereny Tykocina i okolic przypadaj\u0105 Kr\u00f3lestwu Pruskiemu, kt\u00f3re ustanawia tu swoje rz\u0105dy, miasto znalaz\u0142o si\u0119 w powiecie supraskim. Tutaj te\u017c umieszczono komend\u0119 wojsk pruskich. Tykocin by\u0142 dobrze zabudowanym miastem licz\u0105cym sobie 372 domy zamieszka\u0142ych przez ponad 2.750 os\u00f3b (g\u0142\u00f3wnie \u017byd\u00f3w), rynki i ulice by\u0142y brukowane, a du\u017co dom\u00f3w murowanych.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
W trakcie powstania listopadowego na groblach tykoci\u0144skich rozegra\u0142a si\u0119 bitwa mi\u0119dzy wojskami polskimi a ariergard\u0105 gwardii rosyjskiej \u2013 21.05.1831 r. Pod koniec XIX w. na terenie miasta by\u0142o 440 dom\u00f3w zamieszka\u0142ych przez ponad 5.3 tys. mieszka\u0144c\u00f3w, w tym 73% \u017byd\u00f3w, 27% katolik\u00f3w) W mie\u015bcie by\u0142o 5 spichlerzy zbo\u017cowych, par\u0119 m\u0142yn\u00f3w, wiatrak\u00f3w, browar, 47 kram\u00f3w oraz 225 warsztat\u00f3w rzemie\u015blniczych, g\u0142\u00f3wnie \u017cydowskich. Ludno\u015b\u0107 chrze\u015bcija\u0144ska zajmowa\u0142a si\u0119 g\u0142\u00f3wnie rolnictwem i rybo\u0142\u00f3wstwem \u2013 230 gospodarzy.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Obszar ziemi nale\u017c\u0105cej do mieszczan wynosi\u0142 1221\/2 w\u0142\u00f3ki che\u0142mi\u0144skiej, w tym 761\/2 ziemi ornej, 121\/2 zajmowa\u0142y ogrody, 22 \u2013 \u0142\u0105ki i pastwiska, 111\/2 lasy W mie\u015bcie by\u0142y dwa ko\u015bcio\u0142y, synagoga, dom talmudyczny, dawny przytu\u0142ek dla wojskowych inwalid\u00f3w, przytu\u0142ek dla starc\u00f3w, szko\u0142a pocz\u0105tkowa, s\u0105d pokoju, urz\u0105d pocztowy i telegraf oraz kancelarie rejenta. W mie\u015bcie by\u0142o 15 ulic \/w wi\u0119kszo\u015bci brukowane\/ i trzy rynki. Ostatni\u0105 istotn\u0105 inwestycj\u0105 w Tykocinie by\u0142o wystawienie na prze\u0142omie XIX\/XX w. stalowego mostu drogowego.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
We wrze\u015bniu 1939 r. do Tykocina i cz\u0119\u015bci wojew\u00f3dztwa bia\u0142ostockiego wkraczaj\u0105 Niemcy, zaczynaj\u0105 si\u0119 pierwsze akty eksterminacji ludno\u015bci \u017cydowskiej. Z ko\u0144cem wrze\u015bnia na podstawie Paktu Mo\u0142otow \u2013 Ribbentrop Niemcy odst\u0119puj\u0105 te tereny Armii Czerwonej. Rosjanie w ci\u0105gu 1.5 roku wywo\u017c\u0105 ponad jeden milion Polak\u00f3w z by\u0142ego wojew\u00f3dztwa bia\u0142ostockiego.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Po 22 czerwca 1941 r. miasto ponownie zajmuj\u0105 Niemcy. W dniach 25 i 26 sierpniu 1941 r. Niemcy sp\u0119dzaj\u0105 na Stary Rynek 3 tys. \u017byd\u00f3w z miasta i najbli\u017cszej okolicy. Z grupy tej wyselekcjonowano oko\u0142o 1400-1700 os\u00f3b wysy\u0142aj\u0105c ich do Zawad, a nast\u0119pnie morduj\u0105c w Lesie \u0141opuchowskim. Zbiorowy gr\u00f3b mo\u017ce kry\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 populacji miasta.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Przez ca\u0142\u0105 okupacj\u0119 niemieck\u0105 pozostali \u017bydzi s\u0105 wywo\u017ceni do oboz\u00f3w zag\u0142ady lub mordowani na kirkucie i w innych, niezidentyfikowanych miejscach. Mienie po\u017cydowskie gromadzono w zdewastowanej starej synagodze, kt\u00f3re cz\u0119\u015bciowo by\u0142o rozkradzione przez Niemc\u00f3w lub sprzedawane w publicznych licytacjach. Okres okupacji Niemieckiej prze\u017cy\u0142o zaledwie kilkunastu \u017byd\u00f3w.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
27 maja 1944 r., z rozkazu wydanego przez gauleitera i nadprezydenta Prus Wschodnich (tereny te wcze\u015bniej w\u0142\u0105czono do Reichu) Ericha Kocha, komendant policji w Bia\u0142ymstoku wyda\u0142 rozporz\u0105dzenie, na podstawie kt\u00f3rego aresztowano 1.5 tys. os\u00f3b z \u00f3wczesnego powiatu wysokomazowieckiego, w tym 400 mieszka\u0144c\u00f3w Tykocina. By\u0142a to represja za zab\u00f3jstwo dow\u00f3dcy posterunku \u017candarmerii \u2013 F. Szweigera oraz licznych atak\u00f3w na szlaki komunikacyjne, urz\u0119dy i inne plac\u00f3wki niemieckie. Aresztowanych w wieku od 16 do 66 lat zgromadzono na rynku w Tykocinie, nast\u0119pnie przewieziono do wi\u0119zienia w Bia\u0142ymstoku. Potem po kr\u00f3tkim \u015bledztwie trafiali oni do niemieckich oboz\u00f3w koncentracyjnych. W mie\u015bcie pozostawiono dzieci i starc\u00f3w, kt\u00f3rzy mieli trudno\u015bci w zajmowaniu si\u0119 pozostawionymi gospodarstwami, zapanowa\u0142 g\u0142\u00f3d. Taka sytuacja trwa\u0142a do lata 1945 r. kiedy wi\u0119kszo\u015b\u0107 aresztowanych mieszka\u0144c\u00f3w Tykocina zacz\u0119\u0142a powraca\u0107 z lagr\u00f3w.<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
Po drugiej wojnie \u015bwiatowej wed\u0142ug nowego podzia\u0142u administracyjnego kraju Tykocin pozosta\u0142 w powiecie bia\u0142ostockim. W 1950 r. Tykocin wraz z innymi pi\u0119cioma miastami po\u0142o\u017conymi na wsp\u00f3\u0142czesnych terenach wojew\u00f3dztwa traci status miasta. Jest to usankcjonowanie poprzedniej decyzji w\u0142adz okupacyjnych, niemieckich, kt\u00f3re w 1944 r. odebra\u0142o tym miastom, w tym Tykocinowi, prawa miejskie. G\u0142\u00f3wn\u0105 przes\u0142ank\u0105 by\u0142o radykalne zmniejszenie liczby mieszka\u0144c\u00f3w (wskutek eksterminacji ludno\u015bci \u017cydowskiej).<\/h3>\n
[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
W Tykocinie bezpo\u015brednio po wojnie zamieszkiwa\u0142o oko\u0142o 1000 ludzi. W po\u0142owie lat `60 XX w. liczba ludno\u015bci wzrasta do 2 tys. Wed\u0142ug ostatnich szacunk\u00f3w w mie\u015bcie \u017cyje podobna liczba mieszka\u0144c\u00f3w. W miejscowo\u015bci istnieje szko\u0142a podstawowa, przychodnie, poczta, plac\u00f3wki bankowe, sie\u0107 handlowa, plac\u00f3wki rzemie\u015blnicze. G\u0142\u00f3wnym walorem s\u0105 liczne zabytki, bogactwo kulturowe, u\u015bmiechni\u0119ci mieszka\u0144cy oraz s\u0105siedztwo cennych przyrodniczo obszar\u00f3w \u2013 Narwia\u0144skiego Parku Narodowego, Biebrza\u0144skiego Parku Narodowego i Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszy\u0144skiej.<\/h3>\n
<\/span><\/span><\/span>Zapraszamy do Tykocina!<\/strong><\/h1>\n\u00a0<\/strong><\/h1>\n[\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column type=”1_3″ _builder_version=”3.25.2″][et_pb_text _builder_version=”4.0.9″]<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
[\/et_pb_text][et_pb_gallery gallery_ids=”1123,1124,1125,1126″ _builder_version=”4.0.9″][\/et_pb_gallery][et_pb_gallery gallery_ids=”1128,1129,1130,1131″ _builder_version=”4.0.9″][\/et_pb_gallery][et_pb_gallery gallery_ids=”1132,1133,1134,1135″ _builder_version=”4.0.9″][\/et_pb_gallery][et_pb_gallery gallery_ids=”1136,1137,1138,1139″ _builder_version=”4.0.9″][\/et_pb_gallery][et_pb_gallery gallery_ids=”1140,1142,1143,1171″ _builder_version=”4.0.9″][\/et_pb_gallery][et_pb_gallery gallery_ids=”1175,1176,1177″ _builder_version=”4.0.9″][\/et_pb_gallery][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=”1″ admin_label=”Log\u00f3wki partnerzy” module_class=”high-contrast” _builder_version=”3.26.1″ custom_padding=”0px|||||” collapsed=”off”][et_pb_row _builder_version=”3.25.2″ width=”100%” collapsed=”on”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”3.25.2″][et_pb_code _builder_version=”4.0.9″]\n\t\t